A A A

Zasady nazewnictwa

Fototapety na ścianę
www.produkcjafototapet.pl
Podkreśl indywidualny charakter mieszkania
za pomocą naszych fototapet!
System binominalny jest to taki system, w którym każdy osobnik jest określany nazwą składającą się z 2 członów: nazwy rodzaju {genus) i nazwy gatunku (species). Jeśli w jakimś gatunku istnieje odmiana (varietas), wtedy występuje trzeci człon, a może być nawet nazwa czteroczłonowa, w przypadku występu­jącej jeszcze dodatkowo formy (forma). Po nazwie uży­tej w sposób wyżej opisany podaje się nazwisko (skrót nazwiska) autora, który pierwszy tę roślinę opisał. Jeśli nastąpi zmiana zaszeregowania danej rośliny przez innego autora, wówczas pierwsze nazwisko wstawia się w nawias, a za nawiasem umieszcza nazwisko auto­ra, który dokonał zmiany, np. Gymnocalycium miha-novichii (Frić et Gurke) Br. et Rose. W nazewnictwie botanicznym stosujemy nazwy ła­cińskie (wiele nazw jest również pochodzenia greckie­go), a przy ich tworzeniu obowiązują zasady wynika­jące z gramatyki łacińskiej. Dlatego też nie od rzeczy będzie odświeżenie swoich wiadomości szkolnych z ła­ciny, bądź przyswojenie sobie pewnej, ograniczonej zresztą, ilości nazw łacińskich. Posługiwanie się pra­widłową, obowiązującą na całym świecie nomenklaturą pozwala na swobodne poruszanie się w świecie kak­tusów. Schemat prawidłowej nazwy: Rodzaj gatunek odmiana forma (genus) (species) (varietas) (forma) Duża litera mała litera mała litera mała litera Gymnoca- mihano- v. friedrichii f. rubra lycium vichii Należy pamiętać, że nazwa gatunkowa, jeśli jest przymiotnikiem, musi się zgadzać pod względem gra­matycznym z nazwą rodzajową, tzn., że w obu czło­nach nazwy musi występować taki sam rodzaj grama­tyczny (męski, żeński, nijaki). Rodzaj gramatyczny poznajemy po końcówce i tak: końcówka us — występuje w rodzaju męskim, a— jest charakterystyczna dla rodzaju żeńskiego, um — znamionuje rodzaj nijaki. Poza tym występują jeszcze inne końcówki: końcówka is — wspólna dla rodzaju męskiego i żeńskiego e — właściwa dla rodzaju nijakiego ns, x — wspólne dla wszystkich trzech ro­dzajów. Sporadycznie w nazwach kaktusów spotyka się rów­nież takie końcówki, jak -er, -oides (np. corniger, lancifer, clavarioides, zephyranthoides). Prawidłowe stosowanie rodzaju gramatycznego wska­zują następujące przykłady: Nie można powiedzieć — Astrophytum senilis, bo­wiem nazwa Astrophytum posiadająca końcówkę -um jest rodzaju nijakiego, a zatem przymiotnik — senilis (stary, starczy) musi być zgodny w rodzaju gramatycz­nym i posiadać końcówkę -e, czyli prawidłowa nazwa musi brzmieć: Astrophytum senile. Natomiast nazwa: Rebutia senilis jest prawidłowa, po­nieważ nazwa Rebutia ze względu na końcówkę -a jest rodzaju żeńskiego, a przymiotnik senilis występuje też w rodzaju żeńskim (końcówka -is). Inny przykład: Echinocactus ingens — rodzaj męski, Mammillaria ingens — rodzaj żeński, mają taką samą nazwę gatunkową, ponieważ końcówka -ns jest wspólna dla wszystkich trzech rodzajów. W bardzo licznych przypadkach nazwy gatunkowe powstały od nazwisk znanych naukowców, botaników, podróżników itp. Wówczas nazwa gatunkowa otrzymuje formę dopełniaczową zlatynizowanego nazwiska np. Lobiuio backebergii (Backebergius — Backebergii), Mammillaria bachmannii (Bachmannius — Bachmannii) itp. Należy zwrócić uwagę, że nazwy gatunkowe, mimo że pochodzą od nazw własnych, pisane są zawsze małą literą. Jeśli natomiast od nazwiska został utworzony przymiotnik i z niego powstała nazwa gatunkowa, wte­dy ma zastosowanie zasada uprzednio omówiona: zgod­ności gramatycznej nazwy rodzajowej i gatunkowej, np. Parodia backebergiana, Thńzanthocereus cullmannia-nus.